ABD ve İran Arasında 14 Maddelik Mutabakat Metni Açıklandı
ABD ve İran arasında 60 günlük müzakere süresi öngören 14 maddelik mutabakat metni ilk kez kamuoyuna duyuruldu.
Bir üst düzey ABD yetkilisi, düzenlediği telekonferans aracılığıyla basın mensuplarına, ABD ile İran arasında varılan ve 60 gün sürecek müzakereleri içeren 14 maddelik mutabakat metninin ayrıntılarını paylaştı. Yetkili, İran’ın bu mutabakatla nükleer silah edinmeyeceğini kabul ettiğini belirtti.
Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılacağını ve İran’ın nükleer stoklarının imha sürecinin yanı sıra, 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonlarının serbest bırakılması konusunun derhal müzakereye açılacağını ifade eden yetkili, mutabakat metninin detaylarını da aktardı.
Mutabakat metni, ABD ile İran İslam Cumhuriyeti’nin Lübnan dahil tüm askeri operasyonları derhal ve kalıcı olarak sona erdireceğini, birbirlerinin egemenliğine saygı göstereceğini ve 60 gün içinde nihai anlaşmayı müzakere etmeyi taahhüt ettiğini içeriyor. Bu süre, tarafların karşılıklı rızasıyla uzatılabilir.
Metne göre, mutabakatın imzalanmasının ardından ABD, İran’a yönelik deniz ablukasını kaldırmaya başlayacak ve bu sürecin 30 gün içinde tamamlanması öngörülüyor. Ayrıca, İran, ticari gemilerin güvenli geçişi için gerekli düzenlemeleri yapmayı taahhüt ediyor.
ABD, İran’ın yeniden inşası ve ekonomik kalkınması için 300 milyar dolarlık bir plan hazırlayacak ve bu planın uygulanmasına yönelik mekanizma, 60 gün içinde imzalanacak nihai anlaşmanın bir parçası olacak. Ayrıca, yaptırımların kaldırılması konusunda da karşılıklı mutabakat sağlanması hedefleniyor.
İran, nükleer silah edinmeyeceğini bir kez daha teyit ederken, taraflar zenginleştirilmiş malzeme stoklarının imhası konusunda da bir mekanizma üzerinde anlaşmaya varacaklar. Nihai anlaşma imzalanana kadar mevcut durumun korunacağı ve yeni yaptırımların uygulanmayacağı belirtiliyor.
ABD, mutabakatın yürürlüğe girmesiyle birlikte İran’a ait dondurulmuş fonların kullanımına tam olarak açılmasını taahhüt ediyor. Taraflar, bu fonların serbest bırakılmasına ilişkin usuller üzerinde de karşılıklı olarak mutabık kalacaklar.
Mutabakat metninin başarılı bir şekilde uygulanmasını izlemek üzere bir yürütme mekanizması kurulması da kararlaştırıldı. Nihai anlaşma, bağlayıcı bir BM Güvenlik Konseyi kararıyla onaylanacak.
