Petrol fiyatları arz endişeleriyle yüzde 2 yükseldi
Petrol fiyatları, Orta Doğu’daki saldırılar ve kritik enerji hatlarına yönelik risklerin küresel arz kaygılarını artırmasıyla yükseldi.
Petrol fiyatları, Orta Doğu’da artan saldırıların enerji altyapısını ve deniz taşımacılığını tehdit etmesiyle haftanın ilk işlem gününe güçlü bir yükselişle başladı. Küresel arzın kesintiye uğrayabileceği endişesi, fiyatları gün içinde yüzde 2’nin üzerinde yukarı taşıdı.
Arz güvenliğine ilişkin kaygılar arttı
Suudi Arabistan’a yönelik yeni Husilerin saldırıları ile İran’ın Körfez’deki gemilere yönelik eylemleri, petrol arzının geleceğine ilişkin soru işaretlerini büyüttü. Suudi Arabistan’daki kritik bir petrol boru hattının da faaliyet dışı kalması, piyasalardaki yükselişi hızlandırdı.
Brent petrolün varil fiyatı yüzde 2,77 artarak 107,51 dolara çıkarken, ABD Batı Teksas türü ham petrolün (WTI) fiyatı yüzde 2,27 yükselişle 102,32 dolara ulaştı. Piyasanın açılışında her iki kontratta da kazançlar yüzde 3’ün üzerine çıktı.
Suudi Arabistan ve Körfez’de saldırı riski
Suudi Arabistan devlet medyası, Husilerin pazar günü ülkenin güneyindeki Cizan bölgesine düzenlediği belirtilen saldırının ardından evlerde ve bir camide oluşan hasarı gösteren görüntüler yayımladı. Husiler, Suudi Arabistan’a komşu bir bölgedeki askeri üssü de hedef aldıklarını açıkladı.
Bölgedeki deniz ulaşımına ilişkin riskler de aynı dönemde arttı. İngiliz deniz güvenliği kurumu UKMTO, Hürmüz Boğazı’nda bir geminin mermi isabet etmesi sonucu yangın çıktığını ve mürettebatın tahliye edildiğini bildirdi. İran ise kıyıları açıklarında saldırıya uğrayan İran bandıralı ticari gemide bir kişinin yaşamını yitirdiğini, dört mürettebatın yaralandığını duyurdu.
Doğu-Batı petrol boru hattı kapatıldı
Fiyatlardaki yükselişte, dünyanın en büyük petrol ihracatçısı Suudi Arabistan’ın sevkiyat kapasitesine yönelik tehditler de etkili oldu. Ülkenin Doğu-Batı petrol boru hattı, cuma günü Irak kaynaklı olduğu belirtilen bir insansız hava aracı saldırısının ardından kapatıldı.
Bu hat, Suudi Arabistan’ın petrol ihracatını Hürmüz Boğazı’na ihtiyaç duymadan alternatif rotalara yönlendirmesine imkan sağlıyor. Hattın devre dışı kalmasının, küresel petrol arzının yüzde 4’üne kadarını risk altına sokabileceği değerlendiriliyor.
Babülmendep Boğazı da gündemde
İran destekli Yemenli Husilerin cuma günü stratejik Perim Adası’na ulaştıklarını açıklaması, Babülmendep Boğazı’ndaki güvenlik risklerini de yeniden gündeme getirdi. Küresel petrol arzının son aylarda yaklaşık yüzde 4 ila 5’inin geçtiği bu güzergah, enerji ticareti açısından kritik önem taşıyor.
Petrol fiyatları geçen hafta yüzde 8 arttı
Arz kesintisi ihtimaline ilişkin endişelerle petrol fiyatları geçen hafta yaklaşık yüzde 8 yükseldi ve temmuzdan bu yana ilk kez 100 dolar seviyesini aştı.
Bloomberg HT’nin aktardığına göre IG piyasa analisti Tony Sycamore, pazar günü yaptığı değerlendirmede, Umman’daki görüşmelerden somut bir operasyonel sonuç çıkmaması veya Doğu-Batı petrol boru hattının kısa sürede yeniden çalıştırılamaması halinde fiyatların mart başında görülen 119,48 dolarlık zirveye yönelme riski bulunduğunu belirtti.
Umman’daki toplantı ertelendi
Piyasaların yakından izlediği bir diğer gelişme, Hürmüz Boğazı’nın durumuna ilişkin diplomatik temasların ertelenmesi oldu. Umman Dışişleri Bakanı Badr Albusaidi, X hesabından yaptığı açıklamada, Körfez ülkeleri ile İran arasında pazartesi günü Umman’da gerçekleştirilmesi planlanan toplantının ertelendiğini duyurdu.
ABD ve İsrail tarafından altı ay önce başlatılan savaş kapsamında haziranda varılan geçici anlaşmanın birkaç hafta sonra bozulmasının ardından taraflar arasında yeni bir barış görüşmesi yapılmadı.
