Küresel Petrol Arz Kaybı 1 Milyar Varili Geçti
Küresel petrol arz kaybı 1 milyar varili aştı; Rystad Energy, yıl sonuna kadar bu rakamın 2 milyar varile ulaşabileceğini öngörüyor.
Norveç merkezli bağımsız araştırma kuruluşu Rystad Energy, ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü savaş nedeniyle küresel petrol piyasalarında toplamda yaklaşık 1 milyar varillik ham petrol arz kaybı yaşandığını bildirdi. Kuruluş, bu kaybın yıl sonuna kadar en az 2 milyar varile ulaşabileceği tahmininde bulundu.
Rystad Energy’nin piyasa güncellemesine göre, 28 Şubat’ta başlayan ABD/İsrail-İran Savaşı ile birlikte küresel petrol arzında ciddi kesintiler meydana geldi. Bu süreçte yaşanan 1 milyar varillik kaybın, ABD’nin stratejik petrol rezervinin yaklaşık 2,5 katına eşit olduğu ifade edildi. Öncesinde 6 Körfez ülkesinin toplam günlük petrol arzı 24,2 milyon varil iken, mevcut üretim 12,4 milyon varile düştü.
Hürmüz Boğazı’nda Düşüş
Kuruluş, arz kayıplarının ülkelere göre etkilerini de inceledi. Suudi Arabistan’da günlük yaklaşık 3,8 milyon varillik arz kaybı, toplam kesintilerin yaklaşık yüzde 32’sini oluşturdu. Ayrıca, Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin önemli ölçüde azaldığı kaydedildi. 27 Şubat’ta günlük yaklaşık 120 gemi olan geçiş trafiği, mart ayında 5-10 gemiye kadar geriledi ve nisan-mayıs döneminde çatışma öncesi seviyelerin yüzde 20 altında kaldı.
Rystad Energy, Suudi Arabistan’daki Yenbu ve Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki Füceyre limanlarının alternatif çıkış rotaları olarak öne çıktığını, ancak Hürmüz Boğazı’nın yerini tam olarak dolduramadığını belirtti.
Toparlanma Beklentisi
Rystad Energy, petrol üretim ve ticaret akışlarının toparlanmasının ani bir artış yerine kademeli bir süreç izleyeceğini öngördü. Tankerlerin yeniden konumlandırılmasının sürecin ilk darboğazını oluşturacağı, Hürmüz Boğazı yeniden açılsa bile üretim ve lojistik akışın normale dönmesinin 2-3 hafta gecikmeli gerçekleşeceği ifade edildi. Kaybedilen hacimlerin yaklaşık yüzde 85’inin ekime kadar geri kazanılabileceği, tam normalleşmenin ise Irak ve Kuveyt’teki üretim sahalarındaki kısıtlamalar nedeniyle Ocak 2027’yi bulabileceği tahmin edildi.
Kuruluş, yıl sonuna kadar kümülatif arz kaybının en iyimser senaryoda bile 2 milyar varile ulaşacağını öngördü.
Rystad Energy’den Açıklama
Rystad Energy Orta Doğu ve Kuzey Afrika Araştırma Direktörü Aditya Saraswat, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, “Kümülatif kayıplar 1 milyar varile ulaştı ve haziranda dar kapsamlı bir ABD-İran anlaşması ile temmuz ortasından itibaren Hürmüz Boğazı’nın kademeli olarak yeniden açılacağını varsayan ‘temel senaryo’ altında bile yıl sonuna kadar bu miktarın iki katına çıkması bekleniyor. Çatışmanın devam ettiği her ay kümülatif kayıplara yaklaşık 350 milyon varil ekleniyor. Özellikle Irak ve Kuveyt’teki eski sahaların yeniden üretime geçme sürelerinin piyasa beklentilerinden daha uzun olması nedeniyle bu kayıpların bir kısmının asla geri dönmeyeceği düşünülüyor. Altı Körfez üreticisinde günlük 11,8 milyon varillik üretimin durması, bu çatışmayı modern petrol döneminin en şiddetli arz kesintisi haline getirdi,” dedi.
