Yabancı Turistlerin Harcama Alışkanlıkları Değişiyor
Yüksek enflasyon, Türkiye’deki turist harcamalarını etkiliyor. Yeme-içme harcamaları artarken, alışveriş harcamaları geriliyor.
YENER KARADENİZ / İSTANBUL
Yüksek enflasyonun etkisiyle Türkiye, birçok Avrupa ülkesinden daha pahalı hale geldi ve bu durum, yabancı turistlerin harcama alışkanlıklarını önemli ölçüde değiştirdi. Turizm gelirleri artmaya devam ederken, ziyaretçilerin alışveriş harcamaları azaldı. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2026’nın ikinci çeyreğinde ülke 15,8 milyon turisti ağırladı ve toplamda 15,66 milyar dolarlık turizm geliri elde etti. Bu gelirlerin 3,29 milyar doları yeme-içme harcamalarından, 1,22 milyar doları giyim ve ayakkabıdan, 512 milyon doları hediyelik eşyadan ve 834 milyon doları sağlık harcamalarından oluştu. Yeme-içme, giyim-ayakkabı ve hediyelik eşya harcamalarının toplamı ise 5,02 milyar dolarla turizm gelirinin yaklaşık yüzde 32’sini oluşturdu.
İkinci çeyrek verileri, turistlerin zorunlu harcamalarını artırırken alışveriş harcamalarını kısıtladığını gösteriyor. Yeme-içme harcamaları, 2025’in ikinci çeyreğinde 3,13 milyar dolarken bu yıl 3,29 milyar dolara yükseldi. Öte yandan, giyim ve ayakkabı harcamaları 1,56 milyar dolardan 1,22 milyar dolara gerileyerek yaklaşık yüzde 22 oranında bir düşüş yaşadı. Hediyelik eşya harcamaları da 595 milyon dolardan 512 milyon dolara düşerek yüzde 14’lük bir azalma kaydetti. Son dört yılın verileri de benzer bir durumu ortaya koyuyor. 2023’te 1,36 milyar dolar olan giyim-ayakkabı harcamaları, 2024 ve 2025’te artış gösterse de 2026’da tekrar geriledi. Hediyelik eşya harcamaları da 2025’te ulaşılan 595 milyon dolarlık seviyenin altına inmiş durumda. Bu veriler, yüksek fiyatlar nedeniyle turistlerin alışverişten daha fazla kaçınmaya başladığını ortaya koyuyor.
İkinci çeyrekte dikkat çeken bir diğer harcama kalemi ise sağlık oldu. Sağlık harcamaları, 2025’in ikinci çeyreğindeki 749 milyon dolardan 834 milyon dolara çıkarak yaklaşık yüzde 11 oranında bir artış gösterdi. Uzmanlar, bu artışın özellikle saç ekimi, estetik cerrahi ve diğer medikal uygulamalara yönelik yabancı talebin etkisiyle gerçekleştiğini belirtiyor.
Veriler, Türkiye’nin turizm gelirlerinin yapısında önemli bir değişim yaşandığını gösteriyor. Yabancı ziyaretçiler, yüksek fiyatlar nedeniyle giyim ve hediyelik eşya alışverişini azaltırken, yeme-içme gibi zorunlu harcamalarını ve sağlık hizmetlerine yönelik harcamalarını artırıyor. Böylece Türkiye’nin turizm gelirlerinde alışveriş odaklı yapı zayıflarken, sağlık turizminin önemi her geçen yıl artıyor.
Yılın ilk yarısını incelediğimizde de turistlerin harcama alışkanlıklarındaki değişim daha belirgin hale geliyor. TÜİK verilerine göre, 2026’nın ilk altı ayında yeme-içme harcamaları 5,90 milyar dolara ulaşarak son dört yılın en yüksek seviyesine çıktı. Giyim ve ayakkabı harcamaları ise 2,20 milyar dolara gerileyerek 2023’ten bu yana en düşük seviyeyi gördü. Hediyelik eşya harcamaları da 890 milyon dolar ile geçen yılın aynı dönemindeki 1,05 milyar dolardan yaklaşık yüzde 15 daha düşük kaldı. Sağlık harcamaları ise 1,58 milyar dolara ulaşarak geçen yılın ilk yarısındaki 1,39 milyar dolanın üzerine çıktı.
Turistlerin geliş amacı verileri de harcama kalıplarındaki değişimi doğruluyor. 2026’nın ilk yarısında alışveriş amacıyla Türkiye’yi ziyaret eden yabancı sayısı 1 milyon 688 bine gerileyerek geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 8 azaldı. Toplam ziyaretçiler içindeki payı ise yüzde 6,5’ten yüzde 6,8’e sınırlı bir artış gösterdi. Sağlık ve tıbbi nedenlerle gelen ziyaretçi sayısı ise ilk yarıda 563 bine gerileyerek geçen yıla göre yaklaşık yüzde 22 azaldı. Ancak sağlık harcamalarının 1,58 milyar dolara yükselmesi, kişi başına harcamanın önemli ölçüde arttığını gösteriyor.
