70 Milyon Euroluk Skandal: Estonya Bakanı İstifa Etti
Estonya Savunma Bakanı Hanno Pevkur, Ukrayna’ya gönderilmeyen 70 milyon euroluk topçu mühimmatı anlaşmasının ardından görevinden ayrıldı.
Estonya Savunma Bakanı Hanno Pevkur, Ukrayna’ya gönderilmesi planlanan ancak teslim edilmeyen 70 milyon euroluk topçu mühimmatı anlaşmasıyla ilgili tartışmaların büyümesinin ardından 2 Eylül’de görevinden istifa etti.
Estonya Savunma Yatırımları Merkezi (RKIK/ECDI), mühimmat tedariki amacıyla İtalya merkezli Datasel S.R.L. ile dört ayrı sözleşme imzaladı ve yaklaşık 70 milyon euroluk avans ödemesi yaptı. Ancak daha önce mermi satışı gerçekleştirmemiş olan ve sonradan Hintli bir savunma şirketi tarafından devralınan firmadan alınması planlanan mühimmat Ukrayna’ya hiçbir zaman ulaşmadı. Estonya yönetimi, ödediği parayı ulusal mahkemeler ile Strazburg’daki Avrupa Tahkim Mahkemesi aracılığıyla geri almaya çalışıyor.
RKIK, olayla bağlantılı toplam maliyetin 70 milyon euro olduğunu açıklarken Pevkur, Datasel’e doğrudan aktarılan avans miktarının yaklaşık 60 milyon euro olduğunu belirtti. Datasel ise kendisine 59 milyon euro ödeme yapıldığını ve 58 milyon euroluk mal için fatura düzenlediğini savunuyor.
Denetim raporu soru işaretlerini artırdı
Estonya Sayıştayı’nın 28 Ağustos’ta yayımladığı yıllık rapor, Savunma Bakanlığına bağlı kuruluşların sözleşme süreçlerinde önemli sorunlar bulunduğunu ortaya koydu. Raporda; sözleşmelerin yönetimi, takibi ve uygulanması sırasında tekrarlanan eksikliklere, ayrıca teslim alınan ürünlerin uygunluğunun ve hedef noktaya ulaşıp ulaşmadığının yeterince denetlenmediğine dikkat çekildi.
Denetim sonuçlarına göre RKIK, bakanlığın bütçe belgelerinde farklı bir tablo sunmasına rağmen, ekipman aracılığı sözleşmeleri üzerinden Estonya devlet bütçesi açısından mali risk ve yükümlülük oluşturdu.
Estonya Başsavcılığı da raporlarda gündeme getirilen hususlar hakkında ceza soruşturması başlattı. Soruşturma, 2025 ve 2026 raporlarında ele alınan konuları kapsıyor.
Avrupa Komisyonu inceleme başlattı
Avrupa Komisyonu Sözcüsü Christian Wigand, Brüksel’in Estonya makamlarıyla temas yürüttüğünü açıkladı. Wigand, Estonya’nın Avrupa Barış Tesisi’nden aldığı 70 milyon euroyu iade edip etmeyeceğinin incelendiğini bildirdi.
Baltık ülkelerinde peş peşe istifalar
Estonya Savunma Bakanı istifa etti gelişmesi, Mayıs ayında Letonya Savunma Bakanı Andris Sprūds’un görevden ayrılmasının ardından Baltık bölgesindeki ikinci savunma bakanı istifası oldu. Baltık ülkelerinin Rusya kaynaklı güvenlik endişeleri nedeniyle savunma bütçelerini hızla artırdığı bir dönemde yaşanan olay, askeri tedarik mekanizmalarındaki denetim eksikliklerini yeniden gündeme taşıdı. Estonya ayrıca son günlerde hava sahasına yönelik drone ihlalleri bildiriyordu.
